Diễn đàn Doanh nghiệp Phát triển bền vững Việt Nam (VCSF) 2026 với chủ đề “Tăng trưởng bứt phá – Phát triển bền vững: Hai mục tiêu, một hành trình” diễn ra ngày 5/10 tại Hà Nội, quy tụ gần 30 diễn giả cùng hơn 300 đại biểu tham dự trực tiếp và hàng nghìn lượt theo dõi trực tuyến.
Đây là Diễn đàn đối thoại thường niên do Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), với hạt nhân là Hội đồng Doanh nghiệp vì sự phát triển bền vững Việt Nam (VBCSD) tổ chức từ năm 2014.
Sau hơn một thập kỷ được VCCI khởi xướng, VCSF đã chuyển dần từ nâng cao nhận thức về phát triển bền vững sang thúc đẩy hành động. Năm nay, diễn đàn tập trung vào câu hỏi làm thế nào để doanh nghiệp vừa nâng cao năng lực cạnh tranh, vừa đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng nhanh và bền vững của đất nước.
Không lựa chọn giữa tăng trưởng và phát triển bền vững
Phát biểu khai mạc, ông Hồ Sỹ Hùng, Chủ tịch VCCI nhấn mạnh, tăng trưởng bứt phá và phát triển bền vững không phải là hai con đường, mà là một hành trình chung, trong đó Nhà nước kiến tạo, địa phương đồng hành, doanh nghiệp tiên phong và khoa học công nghệ tạo động lực.
Theo ông Hùng, phát triển bền vững không thể đứng phía sau tăng trưởng mà phải được đặt ngay trong cách thức tạo ra tăng trưởng. VCCI vì vậy nhấn mạnh việc biến phát triển bền vững thành động lực của tăng trưởng, đổi mới sáng tạo thành động lực của năng suất, liên kết thành sức mạnh của doanh nghiệp và sự đồng hành giữa Nhà nước, địa phương với doanh nghiệp thành sức mạnh của nền kinh tế.
“Không lựa chọn giữa tăng trưởng và phát triển bền vững. Hãy biến phát triển bền vững thành động lực của tăng trưởng; biến đổi mới sáng tạo thành động lực của năng suất; biến liên kết thành sức mạnh của doanh nghiệp; và biến sự đồng hành giữa Nhà nước, địa phương và doanh nghiệp thành sức mạnh của nền kinh tế.Ông Hồ Sỹ Hùng, Chủ tịch VCCI
Đại diện Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) tại Việt Nam, ông Bùi Minh Giáp, Chuyên gia Kinh tế trưởng ADB tại Việt Nam cũng nhấn mạnh cần tập trung vào yêu cầu nâng cao năng suất và thúc đẩy đổi mới sáng tạo để xây dựng nền kinh tế tự cường, bền vững.
Theo ông Giáp, những động lực từng giúp Việt Nam tăng trưởng trong nhiều thập kỷ qua vẫn quan trọng, nhưng nền kinh tế khó có thể tiếp tục chủ yếu dựa vào tăng vốn, tăng lao động hay mở rộng sản xuất theo chiều rộng. Trong bối cảnh dân số già hóa, chi phí lao động tăng nhanh hơn năng suất, cạnh tranh khu vực gay gắt hơn và yêu cầu về công nghệ, chất lượng, môi trường, khả năng chống chịu ngày càng cao, việc nâng cao giá trị tạo ra từ mỗi đơn vị nguồn lực trở thành yêu cầu quan trọng.
Để hướng tới một nền kinh tế tự cường, bền vững, ADB đặt trọng tâm vào các trụ cột gồm nâng cao năng suất, tăng cường đổi mới sáng tạo, đưa doanh nghiệp trong nước trở thành chủ thể trung tâm, cải thiện thể chế và phát triển nguồn nhân lực.
Ở cấp địa phương, Quảng Ninh mang đến một góc nhìn thực tiễn về cách cụ thể hóa mục tiêu tăng trưởng bền vững. Theo ông Lê Văn Ánh, Phó Chủ tịch UBND TP. Quảng Ninh, câu hỏi không chỉ là tăng trưởng nhanh đến mức nào, mà quan trọng hơn là tăng trưởng dựa trên nền tảng gì, phân bổ nguồn lực ra sao và tạo ra giá trị dài hạn gì cho quốc gia, doanh nghiệp và người dân.
Từ thực tiễn của mình, Quảng Ninh xác định không thể đạt tốc độ tăng trưởng bứt phá nếu tiếp tục dựa vào vốn, lao động giá rẻ hay thâm dụng tài nguyên. Địa phương này đặt trọng tâm vào chuyển đổi từ “nâu” sang “xanh”, cơ cấu lại công nghiệp chế biến, chế tạo theo hướng công nghệ cao, tự động hóa, phát triển khu công nghiệp sinh thái, thông minh; đồng thời thúc đẩy chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, kinh tế tuần hoàn, năng lượng sạch và các động lực tăng trưởng mới.
“Chất lượng của mô hình phát triển kinh tế được kiểm chứng bằng kết quả tạo ra của doanh nghiệp. Doanh nghiệp phải trở thành chủ thể kiến tạo tăng trưởng, đổi mới, hội nhập và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Doanh nghiệp muốn lớn mạnh thì phải đổi mới, muốn đi xa thì phải sáng tạo, muốn bền vững thì phải liên tục tự đổi mới, tạo ra giá trị mới cho xã hội và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.GS.TS Nguyễn Xuân Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị khóa XIII, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương
Điểm đáng chú ý là góc nhìn từ cộng đồng doanh nghiệp cũng không xem phát triển bền vững như một chi phí phải gánh thêm.
Ông James Crampton, Giám đốc Ngoại vụ cấp cao HEINEKEN Việt Nam, Phó Chủ tịch VBCSD, cho rằng không một doanh nghiệp nào có thể tăng trưởng độc lập. Phát triển bền vững không chỉ xoay quanh việc tạo dựng một doanh nghiệp vững mạnh mà còn góp phần kiến tạo một hệ sinh thái vững mạnh hơn. Khi doanh nghiệp góp phần nâng cao năng lực địa phương, hỗ trợ các đối tác cùng phát triển và mở ra cơ hội vượt ra ngoài phạm vi doanh nghiệp, những giá trị đó sẽ trở thành nền tảng cho tăng trưởng dài hạn và chất lượng cao hơn.
Cùng góc nhìn, ông Binu Jacob, Tổng Giám đốc Nestlé Việt Nam, Đồng Chủ tịch VBCSD nhấn mạnh, phát triển bền vững chỉ thực chất và bền lâu khi gắn với lợi ích kinh tế thiết thực của từng mắt xích trong chuỗi giá trị, từ nông dân, nhà máy đến các doanh nghiệp cung ứng bao bì, nguyên liệu và logistics. Ông cho rằng, chuyển đổi xanh không chỉ là trách nhiệm mà còn là cơ hội để doanh nghiệp đổi mới, nâng cao năng lực cạnh tranh và tạo nền tảng cho tăng trưởng dài hạn.
Như vậy, từ góc nhìn quốc tế đến địa phương và doanh nghiệp, phát triển bền vững đang được đặt vào chính quá trình tạo ra năng suất, giá trị và năng lực cạnh tranh, thay vì trở thành một phần việc tách biệt với hoạt động kinh doanh.
Từ thông điệp đến hành động
Mạch nội dung của VCSF 2026 cho thấy sự chuyển dịch trong cách nhìn về tăng trưởng: Không chỉ tăng quy mô mà phải nâng chất lượng của tăng trưởng.
Theo VCCI, đổi mới sáng tạo, công nghệ, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh cùng có thể tạo ra năng suất, thị trường và chuỗi giá trị mới. Đây cũng chính là điểm gặp nhau giữa tăng trưởng bứt phá và phát triển bền vững.
“Phát triển bền vững ngày càng gắn trực tiếp với năng lực cạnh tranh, hiệu quả vận hành, khả năng tiếp cận thị trường và chất lượng chuỗi cung ứng. Khi đó, phát triển bền vững không còn đứng ngoài câu chuyện tăng trưởng, mà trở thành một phần của chính quá trình tạo ra tăng trưởng chất lượng và giá trị dài hạnÔng Nguyễn Quang Vinh, Phó Chủ tịch VCCI, Chủ tịch VBCSD
Ở góc độ doanh nghiệp, điều này đòi hỏi chuyển đổi phải tạo ra giá trị thực tế thay vì chỉ dừng ở cam kết. Ông Lê Hoàng Minh, Giám đốc điều hành Sản xuất Vinamilk cho rằng, để đi từ chính sách đến hành động, cần tạo ra những mô hình có thể đo lường, kiểm chứng và nhân rộng, qua đó thúc đẩy các giải pháp giảm phát thải, cải thiện môi trường và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt.
“Tăng trưởng hai con số không chỉ là câu chuyện về tốc độ, mà còn là câu chuyện về chất lượng của sự phát triển. VCCI cam kết tiếp tục đồng hành với Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương và cộng đồng doanh nghiệp trong chuyển đổi mô hình tăng trưởng, thúc đẩy đối thoại chính sách, đổi mới sáng tạo, kết nối doanh nghiệp và chia sẻ các mô hình kinh doanh bền vững”, Chủ tịch VCCI Hồ Sỹ Hùng nhấn mạnh
