Sau 9 tháng đầu năm 2026, Sacombank (HoSE: STB) ghi nhận lợi nhuận trước thuế hợp nhất 5.893 tỷ đồng, giảm 46,4% so với cùng kỳ. Lợi nhuận sau thuế đạt 4.278 tỷ đồng, giảm 50,8%. Với kết quả này, ngân hàng đã hoàn thành khoảng 72,8% kế hoạch lợi nhuận cả năm và tương đương 66% mức dự phóng của SHS Research.
Sự sụt giảm lợi nhuận chủ yếu đến từ hoạt động cốt lõi và chi phí dự phòng. Thu nhập lãi thuần trong 9 tháng giảm 17,8% so với cùng kỳ khi chi phí vốn tăng, gây sức ép lên biên lãi ròng.
Ở chiều ngược lại, thu nhập từ dịch vụ tăng mạnh. Lãi thuần từ mảng này đạt 8.206 tỷ đồng, cao hơn 253,7% so với cùng kỳ, chủ yếu nhờ khoản phí thu xếp tín dụng cho khách hàng doanh nghiệp mới đã được thu bằng tiền.
Sacombank đồng thời thu hẹp chi phí hoạt động, giảm 19,3% so với cùng kỳ. Theo số liệu được SHS đề cập, ngân hàng đã cắt giảm khoảng 4.200 nhân sự.
Riêng quý III, lợi nhuận trước thuế đạt 1.757 tỷ đồng, giảm 52%. Chi phí dự phòng rủi ro tín dụng tăng lên 5.729 tỷ đồng, gấp 5,5 lần cùng kỳ, trở thành yếu tố chính kéo kết quả kinh doanh đi xuống.
Dù lợi nhuận chịu sức ép, quy mô bảng cân đối của Sacombank tiếp tục mở rộng.
Tổng tài sản đã vượt mốc 1 triệu tỷ đồng, tăng 15,3% so với đầu năm. Dư nợ cho vay đạt khoảng 700.000 tỷ đồng, tăng 11,8%, trong khi tiền gửi khách hàng tăng 25,4%, lên khoảng 775.000 tỷ đồng.
Tỷ lệ tiền gửi không kỳ hạn cải thiện từ 15,3% đầu năm lên 19,3%. Tỷ lệ cho vay trên huy động ở mức 81,3%.
Tuy nhiên, chất lượng tài sản tiếp tục là điểm cần theo dõi. Tỷ lệ nợ xấu hợp nhất tăng lên 7,33%, tương ứng khoảng 51.367 tỷ đồng. Nợ nhóm 2 cũng tăng mạnh từ 4.658 tỷ đồng đầu năm lên 17.710 tỷ đồng.
Sau khi sử dụng 15.575 tỷ đồng dự phòng để xử lý nợ, tỷ lệ bao phủ nợ xấu còn 34,8%. Khoản lãi và phí phải thu cũng tăng 74% so với đầu năm, lên 9.856 tỷ đồng.
Bên cạnh đó, hệ số an toàn vốn hợp nhất tại cuối quý II ở mức 9,89%, thấp hơn mặt bằng chung ngành theo đánh giá của SHS.
Trong kịch bản cơ sở, SHS dự báo lợi nhuận trước thuế năm 2026 của Sacombank có thể đạt 8.927 tỷ đồng, tăng 17% so với năm trước và cao hơn khoảng 10,2% kế hoạch được giao. Lợi nhuận sau thuế ước đạt 7.142 tỷ đồng.
Dự báo này dựa trên giả định tăng trưởng tín dụng đạt 16%, NIM ở mức 2,34% và chi phí tín dụng khoảng 2,2%. Tuy nhiên, để hoàn thành mức lợi nhuận trên, SHS cho rằng ngân hàng cần giảm đáng kể áp lực trích lập dự phòng trong quý IV so với hai quý trước.
Sang năm 2027, lợi nhuận sau thuế được dự báo có thể tăng lên 23.531 tỷ đồng. Phần tăng đột biến chủ yếu đến từ kỳ vọng khoản thu liên quan đến đấu giá 32,5% cổ phần Sacombank đang được cầm cố tại VAMC.
SHS giả định thương vụ có thể diễn ra trong năm 2027 với mức giá 40.000 đồng/cổ phiếu và Sacombank được hưởng 85% giá trị khoản thu. Nếu loại trừ nguồn thu một lần này, lợi nhuận sau thuế năm 2027 được ước tính khoảng 6.900 tỷ đồng.
Ngoài câu chuyện đấu giá cổ phần, triển vọng của Sacombank còn gắn với khả năng phát hành 15.000 tỷ đồng trái phiếu tăng vốn cấp 2 và việc thu hồi 34.938 tỷ đồng nợ đã xử lý đang theo dõi ngoại bảng.
Dù vậy, SHS lưu ý rủi ro từ nợ nhóm 2 tăng nhanh, tỷ lệ bao phủ nợ xấu thấp và yêu cầu tiếp tục trích lập dự phòng. Hệ số CAR dự phóng cuối năm 2026 khoảng 8,7% cũng có thể hạn chế dư địa tăng trưởng tín dụng. Chi phí vốn tăng và khả năng một số khoản thu phí mang tính một lần là những yếu tố cần tính tới.
Ở góc độ cổ phiếu, SHS Research mới nâng giá mục tiêu STB lên 74.900 đồng/cổ phiếu, cao hơn 7% so với mức định giá trước đó và tương ứng dư địa tăng khoảng 10,1% tại thời điểm đánh giá.
Tuy nhiên, công ty chứng khoán này cũng cho rằng mức định giá của STB hiện không còn thấp. P/B dự phóng năm 2026 và 2027 lần lượt ở mức 1,91 lần và 1,41 lần, trong đó mức năm 2026 cao hơn trung bình 5 năm của cổ phiếu là 1,46 lần và trung vị ngành khoảng 1,24 lần.
Tại giá mục tiêu mới, STB tương ứng P/B dự phóng năm 2026 khoảng 2,12 lần và P/B dự phóng 12 tháng tới khoảng 1,65 lần. Vì vậy, dư địa của cổ phiếu trong thời gian tới sẽ phụ thuộc đáng kể vào tiến độ xử lý 32,5% cổ phần tại VAMC cũng như khả năng cải thiện chất lượng tài sản và giảm áp lực dự phòng.
