Tài khoản ngân hàng có dấu hiệu vi phạm có thể bị xử lý
Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đang triển khai nhiều quy định nhằm tăng cường an toàn trong hoạt động thanh toán, chuẩn hóa dữ liệu khách hàng và hạn chế việc lợi dụng tài khoản ngân hàng để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật. Trong đó, Thông tư 17/2024/TT-NHNN và Nghị định 52/2024/NĐ-CP quy định rõ một số trường hợp tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán được quyền đóng tài khoản thanh toán của khách hàng.

Theo khoản 1 Điều 13 Thông tư 17/2024/TT-NHNN, ngân hàng có thể đơn phương đóng tài khoản thanh toán trong một số trường hợp theo thỏa thuận với khách hàng hoặc theo quy định pháp luật. Đáng chú ý, tài khoản có thể bị đóng nếu khách hàng sử dụng giấy tờ giả, mạo danh người khác để mở tài khoản hoặc có hành vi vi phạm trong quá trình sử dụng.
Quy định này nhằm ngăn chặn tình trạng mở tài khoản bằng thông tin không hợp lệ, mua bán, cho thuê hoặc cho mượn tài khoản. Đây là những hành vi có thể bị lợi dụng trong các vụ việc lừa đảo trực tuyến, rửa tiền, đánh bạc qua mạng hoặc các giao dịch bất hợp pháp khác.
Trong quá trình hoạt động, nếu tài khoản bị phát hiện có dấu hiệu liên quan đến hành vi gian lận, lừa đảo hoặc vi phạm pháp luật, ngân hàng có thể áp dụng các biện pháp xử lý theo quy định và theo yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền.
Trường hợp có kết luận hoặc yêu cầu chính thức từ cơ quan chức năng, tổ chức tín dụng sẽ thực hiện việc phong tỏa, tạm dừng giao dịch hoặc đóng tài khoản theo đúng trình tự pháp luật. Việc xử lý này nhằm hạn chế nguy cơ tài khoản thanh toán trở thành công cụ trung gian phục vụ hoạt động phạm pháp.
Cùng với đó, các ngân hàng đang tăng cường đối chiếu, cập nhật và làm sạch dữ liệu khách hàng. Việc xác thực thông tin cá nhân, trong đó có xác thực sinh trắc học gắn với căn cước công dân có chip, được xem là một bước quan trọng để giảm tình trạng tài khoản không chính chủ.
Khi dữ liệu định danh được đối chiếu với nguồn dữ liệu chính thức, các trường hợp dùng thông tin giả, mạo danh hoặc sử dụng tài khoản không đúng chủ thể sẽ khó tiếp tục duy trì hoạt động trong hệ thống.
Tài khoản không hoạt động lâu ngày cũng có thể bị đóng
Bên cạnh nhóm tài khoản có dấu hiệu vi phạm pháp luật, các tài khoản không phát sinh giao dịch trong thời gian dài cũng thuộc diện ngân hàng có thể xem xét đóng theo quy định và theo thỏa thuận mở, sử dụng tài khoản với khách hàng.
Căn cứ điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị định 52/2024/NĐ-CP và các quy định liên quan tại Thông tư 17/2024/TT-NHNN, ngân hàng có quyền đóng tài khoản thanh toán trong trường hợp tài khoản có số dư bằng 0 hoặc không đủ để thu phí duy trì, đồng thời không phát sinh giao dịch trong một khoảng thời gian nhất định.
Thời gian không hoạt động có thể khác nhau tùy theo quy định cụ thể của từng tổ chức tín dụng, thường được nêu trong thỏa thuận sử dụng dịch vụ giữa ngân hàng và khách hàng. Việc đóng các tài khoản “ngủ đông” giúp giảm rủi ro phát sinh từ những tài khoản bị bỏ quên, đồng thời hạn chế khả năng bị kẻ gian lợi dụng.
Để bảo đảm an toàn, người dùng không nên mua bán, cho thuê, cho mượn tài khoản hoặc giao thông tin cá nhân cho người khác để mở tài khoản.
Đối với những tài khoản ít sử dụng nhưng vẫn muốn duy trì, khách hàng nên kiểm tra lại quy định của từng ngân hàng về phí quản lý, số dư tối thiểu và thời gian không phát sinh giao dịch. Việc đăng nhập ứng dụng ngân hàng số, cập nhật thông tin định danh và thực hiện giao dịch hợp lệ khi cần thiết sẽ giúp tài khoản duy trì trạng thái hoạt động.
Ngoài ra, khách hàng cần hoàn tất việc cập nhật dữ liệu sinh trắc học theo hướng dẫn của ngân hàng để tránh gián đoạn giao dịch. Đây cũng là yêu cầu quan trọng trong quá trình chuẩn hóa thông tin người dùng, tăng cường bảo mật và bảo vệ tài sản trên môi trường số.