Ngân hàng Nhà nước (NHNN) dự kiến tổ chức phiên hoán đổi USD/VND với các tổ chức tín dụng vào ngày 6/11/2026, với quy mô tối đa 2 tỷ USD. Ngày giá trị giao dịch dự kiến là 9/11. Nếu toàn bộ hạn mức được sử dụng, lượng tiền đồng cung ứng ban đầu sẽ đạt 48.798 tỷ đồng.
Tại họp báo Chính phủ ngày 4/11, Phó Thống đốc NHNN Phạm Thanh Hà cho biết nghiệp vụ này nhằm bổ sung nguồn vốn tiền đồng có kỳ hạn tương đối dài cho các tổ chức tín dụng. Hoán đổi ngoại tệ được triển khai cùng với các công cụ hỗ trợ thanh khoản khác như nghiệp vụ thị trường mở và tái cấp vốn, trong bối cảnh cơ quan điều hành đang thực hiện các giải pháp giảm mặt bằng lãi suất.
Ngân hàng kéo dài kỳ hạn hoán đổi lên 182 ngày
Trong giao dịch này, NHNN mua USD giao ngay từ các tổ chức tín dụng với tỷ giá 24.399 đồng/USD, đồng thời bán lại cùng lượng ngoại tệ sau 182 ngày với tỷ giá 24.704 đồng/USD. Hai mức tỷ giá được xác định khi giao dịch, giúp ngân hàng biết trước lượng tiền đồng nhận ban đầu và số tiền phải thanh toán khi mua lại USD.
Với mỗi 1 triệu USD hoán đổi, tổ chức tín dụng nhận 24,399 tỷ đồng ở chiều giao ngay và trả 24,704 tỷ đồng ở chiều kỳ hạn. Chênh lệch 305 triệu đồng tương đương khoảng 1,25% số tiền đồng nhận ban đầu trong 182 ngày. Khi đánh giá chi phí của nguồn vốn này, ngân hàng còn phải tính đến chi phí huy động hoặc sử dụng lượng USD đem hoán đổi.
Các đợt hoán đổi USD/VND trước đó trong năm chủ yếu có kỳ hạn dưới một tháng. Việc kéo dài thời hạn lên khoảng sáu tháng giúp các tổ chức tín dụng tham gia chủ động hơn khi cân đối nhu cầu thanh toán, giải ngân và các khoản huy động đến hạn. Đến ngày đáo hạn, ngân hàng dùng tiền đồng để mua lại USD theo tỷ giá đã thỏa thuận, qua đó hoàn tất giao dịch.
Phương án lần này áp dụng cho các tổ chức tín dụng có dư nợ vay nước ngoài trung, dài hạn hoặc trái phiếu phát hành trên thị trường quốc tế với kỳ hạn còn lại từ 12 tháng trở lên. Khối lượng đăng ký của mỗi đơn vị chịu đồng thời hai giới hạn: tối đa 80% hạn mức phiên và tối đa bằng dư nợ ngoại tệ đủ điều kiện. Với hạn mức phiên 2 tỷ USD, mức đăng ký cao nhất của một tổ chức tín dụng là 1,6 tỷ USD. Nếu dư nợ đủ điều kiện thấp hơn, mức đăng ký tối đa tính theo số dư đó.
Bổ sung nguồn tiền đồng trong giai đoạn giảm lãi suất
Trước phiên hoán đổi, lãi suất tiền đồng trên thị trường liên ngân hàng có sự phân hóa theo kỳ hạn. Ngày 4/11, lãi suất qua đêm ở mức 3,7%/năm, trong khi kỳ hạn một tuần và một tháng lần lượt ở mức 4,3% và 5,5%/năm. Cùng ngày, NHNN hút ròng hơn 7.143 tỷ đồng qua nghiệp vụ thị trường mở. Dư nợ trên kênh cầm cố vẫn ở mức hơn 109.238 tỷ đồng, với lãi suất chào thầu 4,5%/năm ở các kỳ hạn từ 7 đến 91 ngày.
Trong bối cảnh đó, giao dịch hoán đổi 182 ngày bổ sung một lựa chọn vốn dài hơn cho các ngân hàng đủ điều kiện. Nếu tổng chi phí của giao dịch phù hợp, ngân hàng có thể giảm nhu cầu huy động thêm tiền gửi hoặc vay liên ngân hàng để đáp ứng một phần nhu cầu vốn trong giai đoạn này. Mức độ hỗ trợ sẽ khác nhau tùy lượng USD từng ngân hàng có thể đưa vào giao dịch và chi phí của nguồn ngoại tệ đó.
Tại họp báo ngày 4/11, NHNN cho biết lãi suất cho vay phát sinh mới bình quân vào cuối tháng 10 đã giảm khoảng 0,2–0,5% so với giữa tháng. Hơn 20 ngân hàng đã công bố chương trình tín dụng ưu đãi dành cho sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên.
Đối với khách hàng vay vốn, tác động đến lãi suất sẽ phụ thuộc vào lượng vốn ngân hàng thực nhận, chi phí huy động chung và chính sách cho vay của từng đơn vị. Với các khoản vay đang trả nợ, thời điểm điều chỉnh lãi suất còn căn cứ vào điều khoản hợp đồng. Sau phiên 6/11, khối lượng USD được hoán đổi sẽ cho biết lượng tiền đồng thực tế được cung ứng và là căn cứ đầu tiên để đánh giá mức độ hỗ trợ thanh khoản.
