(Banker.vn) Nhiều người vô tình để lộ mật khẩu ngân hàng chỉ vì những thói quen hằng ngày tưởng vô hại, tạo cơ hội cho tội phạm mạng đánh cắp tài khoản trong vài phút.
Trong bối cảnh các vụ tấn công mạng và lừa đảo tài chính gia tăng mạnh, mật khẩu tài khoản ngân hàng trở thành mục tiêu ưu tiên của tội phạm công nghệ. Dù ngân hàng liên tục cảnh báo, nhiều người vẫn duy trì những thói quen thiếu an toàn, vô tình mở đường cho kẻ gian chiếm đoạt thông tin đăng nhập và rút sạch tiền trong tài khoản chỉ trong vài phút.

Một trong những nguyên nhân phổ biến nhất là thói quen dùng chung một mật khẩu cho nhiều nền tảng khác nhau, từ tài khoản ngân hàng, email, mạng xã hội đến các ứng dụng mua sắm.
Khi một hệ thống bất kỳ bị rò rỉ dữ liệu, tội phạm mạng chỉ cần áp dụng cùng mật khẩu đó để thử đăng nhập vào tài khoản ngân hàng - phương thức tấn công vốn hiệu quả đến mức được sử dụng rộng rãi trong nhiều vụ chiếm đoạt tài khoản gần đây.
Tâm lý “tiện đâu lưu đó” cũng khiến hàng loạt người dùng tự đặt mình vào nguy cơ bị lộ mật khẩu. Việc ghi mật khẩu vào ứng dụng ghi chú, lưu trong tin nhắn hoặc chụp màn hình để nhớ cho tiện là hành vi cực kỳ rủi ro. Nếu điện thoại bị cài mã độc, bị đánh cắp hoặc bị người khác mở khóa, những thông tin này có thể bị truy cập và khai thác chỉ trong vài giây, đủ để kẻ gian tiến hành giao dịch trái phép.
Rủi ro không kém xuất phát từ thói quen đăng nhập ngân hàng khi sử dụng Wi-Fi công cộng tại quán cà phê, trung tâm thương mại hay sân bay. Đây là môi trường dễ xuất hiện các điểm truy cập giả mạo được dựng lên để chặn dữ liệu truyền đi hoặc ghi lại phiên đăng nhập của người dùng. Trong nhiều trường hợp, dù truy cập đúng ứng dụng hoặc website ngân hàng, thông tin vẫn có thể bị đánh cắp do đường truyền không an toàn.
Một sai lầm khác rất thường gặp là đặt mật khẩu quá đơn giản như ngày sinh, số điện thoại, “123456” hoặc tên ghép với năm sinh. Đây đều là những mật khẩu nằm trong danh sách mà kẻ gian thử đầu tiên.
Bên cạnh đó, việc không thay đổi mật khẩu định kỳ khiến rủi ro rò rỉ dữ liệu tăng lên theo thời gian, đặc biệt khi thông tin có thể đã bị lộ từ những vụ tấn công mạng trước đó mà người dùng không hề hay biết.
Đáng chú ý, một thói quen ít được quan tâm nhưng tiềm ẩn nguy cơ lớn là bật chế độ hiển thị ký tự mật khẩu khi đăng nhập. Nhiều ứng dụng ngân hàng cho phép hiển thị tạm thời ký tự vừa nhập để người dùng kiểm tra.
Khi nhập mật khẩu ở nơi đông người hoặc nhập quá chậm, người xung quanh có thể nhìn thấy các ký tự xuất hiện trên màn hình. Trong nhiều tình huống, chỉ cần vài ký tự lộ ra là đủ để kẻ gian suy đoán phần còn lại.
Không ít trường hợp mất tiền bắt nguồn từ việc cho người khác mượn điện thoại trong khi ứng dụng ngân hàng vẫn đang đăng nhập sẵn. Một thiết bị đã lưu mật khẩu tự động hoặc không yêu cầu xác thực lại rất dễ trở thành công cụ để kẻ gian truy cập tài khoản và thực hiện giao dịch.
Nguy hiểm hơn, nhiều người còn tải ứng dụng từ đường link lạ hoặc bấm vào tin nhắn yêu cầu “xác thực tài khoản”. Các trang web và ứng dụng giả mạo hiện nay được thiết kế tinh vi đến mức chỉ cần đăng nhập một lần, toàn bộ thông tin từ tên người dùng, mật khẩu đến mã OTP đều có thể bị ghi lại.
Theo các chuyên gia an ninh mạng, phần lớn rủi ro đều xuất phát từ thói quen chủ quan của người dùng. Để bảo vệ tài khoản, người dùng nên thiết lập mật khẩu mạnh, không trùng lặp; kích hoạt xác thực đa lớp; tắt hoàn toàn chế độ hiển thị mật khẩu; tránh đăng nhập khi dùng Wi-Fi công cộng và chỉ tải ứng dụng từ cửa hàng chính thức.
Việc thay đổi những thói quen nhỏ nhưng rủi ro này có thể giúp giảm đáng kể nguy cơ bị đánh cắp tài khoản, nhất là trong bối cảnh tội phạm công nghệ ngày càng tinh vi và khó lường.

