Những trường hợp được hoàn trả tiền bảo hiểm y tế năm 2026

01/03/2026 - 11:343 phút đọc

(Banker.vn) Năm 2026, người tham gia bảo hiểm y tế sẽ được hoàn tiền trong một số trường hợp cụ thể theo quy định, thủ tục thực hiện khá đơn giản.

Không ít người tham gia bảo hiểm y tế (BHYT) theo diện hộ gia đình nhưng lại bỏ lỡ quyền lợi được hoàn trả tiền đã đóng khi chuyển sang nhóm đối tượng ưu tiên cao hơn. Trên thực tế, nhiều trường hợp mua thẻ BHYT tự nguyện, sau đó trúng tuyển nghĩa vụ quân sự hoặc ký hợp đồng lao động và tham gia BHYT bắt buộc tại doanh nghiệp, nhưng không biết mình có thể được hoàn lại phần tiền còn dư của thẻ cũ.

margin: 15px auto;" />

Theo quy định của Luật BHYT, nếu một người đồng thời thuộc nhiều nhóm tham gia bảo hiểm khác nhau thì chỉ phải đóng theo nhóm có thứ tự ưu tiên cao nhất.

Thứ tự này được xác định tại Điều 12 Luật BHYT, gồm: nhóm do người lao động và người sử dụng lao động đóng; nhóm do tổ chức bảo hiểm xã hội đóng; nhóm do ngân sách nhà nước đóng; nhóm được ngân sách nhà nước hỗ trợ mức đóng và cuối cùng là nhóm tham gia theo hộ gia đình.

Như vậy, người đang tham gia BHYT theo hộ gia đình nếu đi làm và thuộc diện doanh nghiệp đóng bảo hiểm, hoặc nhập ngũ và được cấp thẻ dành cho quân nhân tại ngũ, thì sẽ chuyển sang nhóm có mức ưu tiên cao hơn. Khi đó, cơ quan bảo hiểm sẽ hoàn trả số tiền đã đóng của thẻ BHYT cũ tính từ ngày thẻ mới có giá trị sử dụng đến hết thời hạn ghi trên thẻ trước đó.

Theo thông tin từ Bảo hiểm xã hội Việt Nam, ngoài trường hợp chuyển nhóm đối tượng, người tham gia BHYT còn được hoàn tiền trong hai tình huống khác.

Thứ nhất là khi chính sách thay đổi theo hướng tăng mức hỗ trợ đóng BHYT từ ngân sách nhà nước cho một nhóm đối tượng cụ thể. Khi đó, người đã đóng tiền theo mức cũ sẽ được hoàn trả phần chênh lệch tương ứng với thời gian chưa sử dụng thẻ, tính từ thời điểm quyết định của cơ quan có thẩm quyền bắt đầu có hiệu lực.

Thứ hai là trường hợp người tham gia qua đời trước khi thẻ BHYT có giá trị sử dụng; thân nhân sẽ được nhận lại số tiền đã đóng tương ứng với khoảng thời gian chưa sử dụng.

Về thủ tục, quy trình nhận lại tiền hoàn trả được đánh giá là tương đối đơn giản. Người tham gia chỉ cần lập tờ khai theo mẫu TK1-TS theo hướng dẫn của cơ quan bảo hiểm. Nếu người tham gia đã mất, thân nhân có thể thay mặt thực hiện thủ tục này.

Hồ sơ có thể nộp trực tiếp tại cơ quan bảo hiểm xã hội nơi quản lý hoặc tại trung tâm phục vụ hành chính công các cấp. Ngoài ra, người dân cũng có thể nộp hồ sơ trực tuyến thông qua Cổng Dịch vụ công của Bảo hiểm xã hội Việt Nam hoặc qua các tổ chức I-VAN.