Ngành Ngân hàng Khu vực 14: Tín dụng - từ “bệ đỡ truyền thống” đến động lực tăng trưởng mới

26/01/2026 - 16:565 phút đọc

Tín dụng “bệ đỡ” cho các ngành kinh tế trọng điểm

Năm 2025 khép lại, với những kết quả khả quan TP. Cần Thơ ghi nhận tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm nội địa (GRDP) đạt 7,23%, trong khi tỉnh Vĩnh Long đạt 5,84%. Thu nhập bình quân đầu người tại TP. Cần Thơ đã chạm mốc 94,94 triệu đồng/năm, khẳng định vị thế trung tâm kinh tế của vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL).

Sự tăng trưởng này có đóng góp không nhỏ từ sự ổn định của ngành nông nghiệp, thủy sản và sự bứt phá của chỉ số sản xuất công nghiệp (tăng trên 7%). Đặc biệt, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ toàn khu vực đạt con số ấn tượng 593.830 tỷ đồng, cho thấy sức mua và hoạt động giao thương nội địa vô cùng sôi động. Đây chính là “mảnh đất màu mỡ” để dòng vốn tín dụng ngân hàng “thẩm thấu” và tạo ra giá trị gia tăng.

Số liệu từ Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 14 cho thấy, tính đến cuối năm 2025, tổng dư nợ cho vay của các TCTD trên địa bàn đạt 513.684 tỷ đồng, tăng 12,48% so với năm trước. Bước sang tháng 1/2026, con số này ước tính tiếp tục tăng trưởng 2,18%, đạt 524.904 tỷ đồng. Dòng vốn đang được điều tiết nhịp nhàng vào các “trụ cột” kinh tế, gồm:

Thương mại - Dịch vụ: Chiếm tỷ lệ lớn nhất với 63,49% tổng dư nợ (đạt 326.151 tỷ đồng), phản ánh đúng cấu trúc kinh tế năng động của khu vực.

Công nghiệp và Xây dựng: Ghi nhận mức tăng trưởng tín dụng mạnh, đạt 29,63% trong năm 2025, với hơn 104.000 tỷ đồng dư nợ. Điều này chứng tỏ dòng vốn đang “đổ mạnh” vào các nhà máy chế biến lương thực, thực phẩm và dược phẩm – những ngành thế mạnh của địa phương.

Nông, lâm, thủy sản: Duy trì dư nợ 83.148 tỷ đồng, tập trung vào các mặt hàng xuất khẩu chiến lược, như: lúa gạo (40.004 tỷ đồng) và thủy sản (44.888 tỷ đồng).

Khơi thông "động lực tăng trưởng mới": Từ tín dụng xanh đến công nghệ cao

Nhìn vào cơ cấu tín dụng, chúng ta thấy một sự chuyển dịch rõ nét sang các lĩnh vực mang tính tương lai, dù tỷ trọng hiện tại còn khiêm tốn nhưng tốc độ tăng trưởng lại cực kỳ hứa hẹn:

Tín dụng xanh và phát thải thấp: Hướng đi tất yếu của Ngân hàng Khu vực 14 đang tiên phong trong chương trình cho vay liên kết sản xuất lúa gạo chất lượng cao, phát thải thấp. Tại TP. Cần Thơ, ngân hàng Agribank đã bắt đầu giải ngân những khoản vốn đầu tiên cho các hợp tác xã và hộ nông dân tham gia đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao. Tổng dư nợ lĩnh vực xanh đạt gần 9.000 tỷ đồng là một minh chứng cho cam kết bền vững của ngành Ngân hàng.

Công nghệ cao và Công nghiệp hỗ trợ: Đột phá về chất, tín dụng cho công nghiệp hỗ trợ tăng vọt 73,73% trong năm 2025, cho thấy nỗ lực cải thiện chuỗi cung ứng địa phương. Đáng chú ý, cho vay doanh nghiệp ứng dụng công nghệ cao dù dư nợ tuyệt đối còn thấp (28 tỷ đồng) nhưng đã tăng trưởng tới 47,37%. Đây chính là những “hạt giống” cho nền kinh tế số và sản xuất thông minh tại khu vực.

Tín dụng ngân hàng tiếp tục đóng vai trò là động lực quan trọng của tăng trưởng kinh tế địa phương. Dòng vốn tín dụng ngân hàng duy trì đà tăng, trong đó dư nợ cho vay của TCTD Nhà nước và có vốn Nhà nước trên địa bàn chi phối đạt 317.366 tỷ đồng, chiếm 61,78%, tăng 7,38%; khối TCTD ngoài Nhà nước đạt 196.318 tỷ đồng, tăng mạnh 21,85%, cho thấy vai trò ngày càng rõ nét của khu vực ngân hàng thương mại cổ phần trong dẫn vốn cho sản xuất – kinh doanh.

Giải pháp chiến lược cho năm 2026

Để tín dụng thực sự là động lực tăng trưởng bền vững, ThS. Trần Quốc Hà, Quyền Giám đốc Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 14 khuyến nghị các TCTD trên địa bàn cần một lộ trình giải pháp đồng bộ:

Một là, thiết kế gói tín dụng đặc thù cho Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao: Cần có các sản phẩm vay vốn với lãi suất ưu đãi và thời hạn phù hợp cho các mô hình liên kết chuỗi giá trị nông nghiệp phát thải thấp. Tập trung cho vay các Hợp tác xã (HTX) đóng vai trò hạt nhân thay vì chỉ cho vay hộ nhỏ lẻ.

Hai là, đẩy mạnh chuyển đổi số: Tiếp tục thực hiện Đề án 06 và phong trào “Bình dân học vụ số” để tối ưu hóa quy trình thanh toán và tiếp cận khách hàng. Việc phát triển mạng lưới 1.066 máy ATM và hơn 22.000 máy POS là nền tảng quan trọng cho thanh toán không dùng tiền mặt.

Đẩy mạnh “tín dụng số” qua Đề án 06: Ứng dụng dữ liệu dân cư để chấm điểm tín dụng (credit scoring), giúp các doanh nghiệp nhỏ và vừa (SMEs), hộ kinh doanh tiếp cận vốn nhanh chóng mà không phụ thuộc hoàn toàn vào tài sản thế chấp truyền thống. Cơ chế bảo lãnh tín dụng cho doanh nghiệp công nghệ cao: Địa phương cần phối hợp với ngân hàng để xây dựng các quỹ bảo lãnh tín dụng hoặc hỗ trợ lãi suất sau đầu tư cho các dự án ứng dụng công nghệ 4.0 trong chế biến nông sản và công nghiệp hỗ trợ.

Ba là, ưu tiên vốn cho các chương trình mục tiêu quốc gia: Tập trung vào xây dựng Nông thôn mới (dư nợ hiện đạt 181.406 tỷ đồng) và chương trình OCOP để nâng tầm giá trị nông sản địa phương.

Bốn là, nâng cao chất lượng tín dụng: Giám sát chặt chẽ nợ xấu, thực hiện tái cơ cấu gắn với xử lý nợ đọng, đồng thời minh bạch hóa hoạt động của các HTX thông qua các chính sách đào tạo, tư vấn.

Kiểm soát chặt chẽ và xử lý dứt điểm nợ xấu tồn đọng: Đặc biệt là nhóm nợ từ Nghị định 67 và các dự án yếu kém. Việc “làm sạch” bảng cân đối kế toán của các TCTD trên địa bàn là điều kiện tiên quyết để khơi thông dòng vốn mới vào các dự án xanh và bền vững.

Năm là, tăng cường kết nối thực chất Ngân hàng – Doanh nghiệp: Duy trì và nâng cao hiệu quả các buổi đối thoại (năm 2025 đã tổ chức 278 buổi) để kịp thời tháo gỡ vướng mắc về vốn cho cộng đồng doanh nghiệp.

Không chỉ dừng lại ở các buổi hội nghị, cần xây dựng “nền tảng” tương tác trực tuyến giữa chính quyền – ngân hàng – doanh nghiệp để tiếp nhận và xử lý vướng mắc về vốn theo thời gian thực (real-time).