(Banker.vn) Từ năm 2025, lao động Việt Nam tại Hàn Quốc có thêm cơ hội tiếp cận chế độ lương hưu nhờ chính sách bảo hiểm xã hội mới giữa hai nước.
Hiệp định song phương về bảo hiểm xã hội (BHXH) giữa Việt Nam và Hàn Quốc cùng những điểm mới của Luật BHXH 2024 đang mở ra cơ hội hưởng lương hưu cho hàng chục nghìn lao động Việt Nam làm việc ở nước ngoài, đặc biệt tại Hàn Quốc trong giai đoạn 2025–2030. Đây được xem là bước tiến quan trọng nhằm bảo đảm quyền lợi an sinh dài hạn cho người lao động trong bối cảnh di chuyển lao động quốc tế ngày càng gia tăng.
margin: 15px auto;" />Theo quy định, đối tượng áp dụng của hiệp định là người lao động Việt Nam hoặc Hàn Quốc, cùng thân nhân, người thừa kế của họ theo pháp luật mỗi nước. Việc ký kết hiệp định nhằm khắc phục tình trạng đóng BHXH song trùng khi người lao động làm việc xuyên biên giới, đồng thời tối ưu hóa quyền lợi thụ hưởng chế độ hưu trí và các chế độ liên quan.
Điểm đáng chú ý là hiệp định cho phép cộng gộp thời gian tham gia BHXH tại hai quốc gia để xét điều kiện hưởng chế độ hưu trí, qua đó giúp nhiều trường hợp đủ điều kiện hưởng lương hưu thay vì bị gián đoạn quá trình đóng.
Đối với lao động phái cử, người lao động của bên được cử sang làm việc tại bên kia sẽ chỉ áp dụng pháp luật BHXH của nước cử đi trong 60 tháng đầu và có thể được gia hạn tối đa thêm 36 tháng theo quy định. Sau thời gian này, người lao động sẽ thực hiện theo pháp luật của nước tiếp nhận.
Với lao động tuyển dụng tại chỗ, tức người đang tạm sinh sống tại một nước và được doanh nghiệp ở nước còn lại tuyển dụng, thì chỉ áp dụng pháp luật của nước nơi làm việc. Riêng công dân Hàn Quốc được doanh nghiệp tại Việt Nam tuyển dụng làm việc sẽ chỉ áp dụng pháp luật Hàn Quốc trong thời gian không quá 60 tháng.
Theo ông Phạm Trường Giang, Vụ trưởng Vụ BHXH (Bộ Nội vụ), Luật BHXH 2024 có hiệu lực từ ngày 1/7/2025 đã mở rộng và linh hoạt hơn về nguyên tắc đóng - hưởng, qua đó gia tăng cơ hội hưởng lương hưu đối với người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng cũng như lao động nước ngoài làm việc tại Việt Nam.
Một điểm mới quan trọng là thời gian tham gia BHXH của người lao động tại Việt Nam và ở nước ngoài được tính để xét điều kiện hưởng chế độ. Khi đáp ứng đủ điều kiện, người lao động có thể được hưởng đồng thời chế độ hưu trí tại Việt Nam và tại quốc gia mà Việt Nam đã ký điều ước quốc tế về BHXH, bảo đảm tính liên thông và không làm mất quyền lợi tích lũy trong quá trình làm việc.
Để triển khai Luật BHXH 2024, Bộ Nội vụ đang xây dựng dự thảo thông tư hướng dẫn thi hành một số điều về BHXH bắt buộc, trong đó đề xuất phương án tính lương hưu đối với người lao động có thời gian tham gia BHXH ở nước ngoài.
Theo dự thảo, người lao động đủ điều kiện hưởng lương hưu, có thời gian tham gia BHXH theo điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên nhưng thời gian đóng tại Việt Nam dưới 15 năm sẽ được tính lương hưu theo khoản 4 Điều 66 Luật BHXH.
Cụ thể, mỗi năm đóng trong thời gian này được tính bằng 2,25% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH, bảo đảm nguyên tắc đóng – hưởng và tạo điều kiện để người lao động có quá trình làm việc luân chuyển giữa các quốc gia vẫn có cơ hội hưởng lương hưu khi về nước.
Hiện có khoảng 50.000 lao động Việt Nam đang làm việc tại Hàn Quốc. Việc thực thi đầy đủ hiệp định song phương về BHXH cùng với Luật BHXH 2024 được kỳ vọng sẽ củng cố quyền lợi an sinh lâu dài cho lực lượng lao động này, đồng thời tạo nền tảng để Việt Nam tiếp tục đàm phán, ký kết các hiệp định song phương về BHXH với những quốc gia tiếp nhận nhiều lao động Việt Nam trong thời gian tới, góp phần hoàn thiện mạng lưới bảo vệ an sinh cho lao động xuất khẩu trong bối cảnh hội nhập sâu rộng.

