Vĩnh Long: Gia tăng liên kết, nâng giá trị ngành dừa

Ngành dừa giữ vai trò trụ cột, tiềm năng xuất khẩu lớn

Ngày 19/3, UBND tỉnh Vĩnh Long tổ chức buổi làm việc với các sở, ngành, doanh nghiệp, hợp tác xã và địa phương nhằm đánh giá thực trạng liên kết sản xuất, tiêu thụ và xuất khẩu ngành dừa - một trong những ngành kinh tế chủ lực của tỉnh.

margin: 15px auto;" />

Theo báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường, toàn tỉnh Vĩnh Long hiện có khoảng 122.870ha dừa, chiếm hơn 61% diện tích dừa cả nước, đứng đầu toàn quốc. Trong đó, trên 92% diện tích đang cho trái, tạo nguồn nguyên liệu dồi dào phục vụ chế biến và xuất khẩu.

Nhờ điều kiện tự nhiên thuận lợi và kinh nghiệm canh tác lâu đời, cây dừa tại tỉnh Vĩnh Long đạt năng suất cao, từng bước chuyển dịch theo hướng bền vững. Đặc biệt, diện tích dừa hữu cơ đã đạt hơn 30.700ha, sản lượng khoảng 337,8 triệu trái, đáp ứng tiêu chuẩn của nhiều thị trường khó tính như Hoa Kỳ, Liên minh châu Âu, Nhật Bản.

Cùng với đó, công nghiệp chế biến dừa của tỉnh phát triển nhanh với khoảng 151 doanh nghiệp tham gia, sản xuất đa dạng các sản phẩm như cơm dừa nạo sấy, nước dừa đóng lon, sữa dừa, than hoạt tính… Năm 2025, giá trị sản xuất ngành dừa ước đạt khoảng 8.150 tỷ đồng, tăng 5,84% so với năm trước, đóng góp gần 6% giá trị sản xuất công nghiệp toàn tỉnh.

Kinh tế tập thể trong ngành dừa cũng có nhiều chuyển biến tích cực với 153 hợp tác xã nông nghiệp và 32 tổ hợp tác, phần lớn tham gia chuỗi giá trị dừa. Đáng chú ý, 25 hợp tác xã và 7 doanh nghiệp đã được cấp chứng nhận hữu cơ; 10 hợp tác xã và 9 tổ hợp tác được cấp mã số vùng trồng phục vụ xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc.

Gỡ “điểm nghẽn” liên kết, hướng tới chế biến sâu

Mặc dù đạt nhiều kết quả tích cực, ngành dừa tỉnh Vĩnh Long vẫn đối mặt không ít thách thức. Giá dừa khô thời gian gần đây giảm mạnh, chỉ còn khoảng 50.000 - 60.000 đồng/chục (12 trái), ảnh hưởng trực tiếp đến thu nhập của người trồng. Bên cạnh đó, biến động thị trường thế giới, chi phí vận chuyển tăng cao và tình trạng thiếu nguyên liệu cục bộ cũng gây khó khăn cho doanh nghiệp chế biến.

Tại buổi làm việc, các đại biểu thẳng thắn chỉ ra những tồn tại như liên kết giữa doanh nghiệp và hợp tác xã chưa bền vững, sản xuất còn manh mún, tỷ lệ tham gia chuỗi giá trị còn thấp. Một số doanh nghiệp thậm chí phải nhập khẩu nguyên liệu từ nước ngoài để duy trì hoạt động, cho thấy sự thiếu ổn định của vùng nguyên liệu trong nước.

Phát biểu tại cuộc họp, ông Châu Văn Hoà, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long cho biết, ngành dừa cần được phát triển theo hướng xây dựng chuỗi liên kết chặt chẽ từ sản xuất đến tiêu thụ. Trọng tâm là chuyển dịch từ xuất khẩu thô sang chế biến sâu nhằm gia tăng giá trị kinh tế.

Theo ông Châu Văn Hoà, cần rà soát lại năng lực của các doanh nghiệp chế biến để đảm bảo đầu ra ổn định cho nông dân, đồng thời cải tạo các vườn dừa kém hiệu quả bằng giống phù hợp hơn, phục vụ cả công nghiệp chế biến và phát triển du lịch.

Đáng chú ý, tình trạng thương lái ép giá đang gây thiệt thòi cho người trồng dừa. Giải pháp căn cơ là phát triển mạnh các tổ hợp tác và HTX làm cầu nối giữa nông dân và doanh nghiệp. Mục tiêu đến tháng 6/2026 sẽ thành lập thêm nhiều hợp tác xã, nâng cao hiệu quả liên kết và đảm bảo lợi ích cho các bên tham gia chuỗi.

Các cơ quan chuyên môn cũng được giao nhiệm vụ tăng cường tuyên truyền, hỗ trợ kỹ thuật, vốn và xây dựng cơ chế giá phù hợp, góp phần ổn định sản xuất. Đồng thời, đẩy mạnh xúc tiến thương mại, xây dựng thương hiệu dừa Vĩnh Long gắn với thương hiệu dừa Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Buổi làm việc được xem là bước quan trọng nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn trong liên kết sản xuất, tạo sự đồng thuận giữa doanh nghiệp và người dân trong phát triển vùng nguyên liệu, nâng cao chất lượng sản phẩm và mở rộng thị trường tiêu thụ.

Tăng cường liên kết, phát triển chế biến sâu và xây dựng thương hiệu sẽ là "chìa khóa" để ngành dừa tỉnh Vĩnh Long nâng cao giá trị, ổn định đầu ra và phát triển bền vững trong bối cảnh thị trường nhiều biến động.