Tín dụng chính sách tại TP. Cần Thơ: “Điểm tựa” an sinh và động lực phát triển kinh tế địa phương

04/02/2026 - 11:546 phút đọc

Nguồn vốn ưu đãi – “đòn bẩy” cho an sinh xã hội và phát triển sản xuất

Những năm qua, Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) chi nhánh TP. Cần Thơ đã từng bước khẳng định vai trò đầu mối triển khai các chương trình tín dụng ưu đãi, đặc biệt trong giai đoạn tái cơ cấu tổ chức và mở rộng mạng lưới hoạt động. Việc duy trì hệ thống điểm giao dịch tại cơ sở và tổ tiết kiệm, vay vốn đã tạo điều kiện để nguồn vốn tín dụng chính sách tiếp cận sâu rộng tới người dân.

Trong năm 2025, một trong những thách thức lớn nhất đối với NHCSXH TP. Cần Thơ chính là việc ổn định hoạt động ngay sau khi hợp nhất các đơn vị hành chính. Việc thay đổi địa bàn và quy mô dân số đã đặt ra yêu cầu cấp thiết về sắp xếp lại mạng lưới để không làm gián đoạn dòng vốn đến tay người dân.

Đến cuối năm 2025, Chi nhánh đã vận hành thông suốt hệ thống gồm 27 phòng giao dịch, phủ sóng tại 103 xã, phường thông qua 263 điểm giao dịch cố định. Đặc biệt, sự hiện diện của 7.393 tổ Tiết kiệm và Vay vốn tại cơ sở chính là những “cánh tay nối dài” hiệu quả nhất, đảm bảo tính công khai, minh bạch trong việc bình xét đối tượng vay vốn.

Tổng dư nợ tín dụng chính sách trên địa bàn đến cuối năm 2025 đạt hơn 17,5 nghìn tỷ đồng, với gần 360 nghìn hộ vay, thể hiện quy mô và phạm vi ảnh hưởng lớn của nguồn vốn này đối với nền kinh tế địa phương.

Đáng chú ý, hiệu quả của tín dụng chính sách không chỉ thể hiện ở số lượng hộ vay tăng, mà còn ở tác động lan tỏa tới cấu trúc kinh tế nông thôn. Nhiều mô hình sản xuất mới được hình thành, từ phát triển cây ăn trái đặc sản, chăn nuôi quy mô hộ gia đình, đến dịch vụ du lịch sinh thái và chế biến sản phẩm truyền thống. Điều này cho thấy nguồn vốn ưu đãi đang góp phần thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng đa dạng và nâng cao giá trị gia tăng.

margin: 15px auto;" />

Hệ thống ủy thác – yếu tố then chốt bảo đảm hiệu quả tín dụng

Một trong những điểm nổi bật trong mô hình triển khai tín dụng chính sách tại TP. Cần Thơ là cơ chế ủy thác thông qua các tổ chức chính trị – xã hội và mạng lưới tổ tiết kiệm và vay vốn. Hiện thành phố duy trì hàng nghìn tổ tiết kiệm và vay vốn hoạt động tại các khu dân cư, giúp đảm bảo nguồn vốn đến đúng đối tượng, hạn chế rủi ro và nâng cao tính minh bạch.

Thực tế cho thấy, mô hình này không chỉ là kênh trung gian tài chính, mà còn là “cầu nối” quản lý và giám sát cộng đồng. Các tổ chức hội, đoàn thể tham gia kiểm tra, hướng dẫn sử dụng vốn và đôn đốc trả nợ, góp phần duy trì kỷ luật tín dụng. Nhờ đó, chất lượng tín dụng chính sách tại nhiều đơn vị cơ sở luôn được duy trì ở mức cao, tỷ lệ nợ quá hạn thấp so với mặt bằng chung.

Tại một số địa bàn, việc gắn kết giữa tổ chức hội với hoạt động tín dụng đã phát huy hiệu quả rõ nét. Nhiều tổ vay vốn duy trì tỷ lệ thu hồi nợ đúng hạn gần như tuyệt đối, đồng thời hình thành các nhóm liên kết sản xuất, hỗ trợ kỹ thuật, tiêu thụ sản phẩm, qua đó nâng cao hiệu quả sử dụng vốn.

Không chỉ đóng vai trò hỗ trợ giảm nghèo, tín dụng chính sách tại TP. Cần Thơ còn tạo ra nhiều giá trị xã hội dài hạn. Thứ nhất, nguồn vốn đã góp phần giải quyết việc làm cho hàng chục nghìn lao động, đặc biệt là lao động nông thôn. Thứ hai, chương trình cho vay học sinh – sinh viên giúp mở rộng cơ hội tiếp cận giáo dục, tạo nền tảng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Thứ ba, các chương trình tín dụng về nước sạch và vệ sinh môi trường góp phần cải thiện điều kiện sống và sức khỏe cộng đồng.

Ngoài ra, tín dụng chính sách còn hỗ trợ người lao động tham gia thị trường lao động nước ngoài. Đây là kênh tạo thu nhập ổn định, đồng thời giúp nâng cao kỹ năng lao động và tích lũy nguồn vốn cho phát triển kinh tế hộ gia đình sau khi người lao động trở về nước.

Ở góc độ kinh tế địa phương, dòng vốn ưu đãi đã giúp thúc đẩy tiêu dùng nội địa, phát triển sản xuất nhỏ và vừa, tạo hiệu ứng lan tỏa trong chuỗi giá trị nông nghiệp và dịch vụ. Điều này đặc biệt quan trọng đối với TP. Cần Thơ khi thành phố đang hướng tới mục tiêu trở thành trung tâm động lực phát triển của vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Khó khăn và giải pháp

Mặc dù đạt nhiều kết quả tích cực, hoạt động tín dụng chính sách tại TP. Cần Thơ vẫn đối mặt với một số khó khăn. Trước hết, nhu cầu vốn ưu đãi ngày càng tăng trong khi nguồn lực ngân sách còn hạn chế. Sự chênh lệch giữa nhu cầu và khả năng đáp ứng vốn có thể làm giảm hiệu quả của chính sách hỗ trợ nếu không có giải pháp bổ sung nguồn lực phù hợp.

Thứ hai, quá trình đô thị hóa nhanh tại TP. Cần Thơ đang làm thay đổi cơ cấu nghề nghiệp và nhu cầu vay vốn. Một số mô hình sản xuất truyền thống dần mất lợi thế, đòi hỏi phải điều chỉnh định hướng tín dụng sang các ngành nghề có giá trị kinh tế cao hơn.

Thứ ba, năng lực quản lý vốn và kiến thức sản xuất của một bộ phận người vay còn hạn chế, dẫn đến nguy cơ sử dụng vốn chưa tối ưu. Bên cạnh đó, biến đổi khí hậu và rủi ro thị trường nông sản cũng có thể ảnh hưởng đến khả năng trả nợ của người dân.

Để vượt qua những thách thức trên, từ đó phát huy hiệu quả dòng vốn tín dụng chính sách, TP. Cần Thơ cần triển khai quyết liệt một số giải pháp sau:

Thứ nhất, tăng cường nguồn lực tài chính cho tín dụng chính sách. Việc bổ sung nguồn vốn từ ngân sách địa phương được xem là giải pháp quan trọng nhằm mở rộng phạm vi hỗ trợ. Thành phố cần ưu tiên bố trí nguồn lực ủy thác qua NHCSXH để đáp ứng nhu cầu vay vốn ngày càng lớn, đặc biệt trong giai đoạn phát triển kinh tế xanh và chuyển đổi mô hình sản xuất thích ứng biến đổi khí hậu.

Song song đó, cần nghiên cứu cơ chế huy động nguồn vốn xã hội hóa, thu hút sự tham gia của doanh nghiệp và các tổ chức tài chính vào các chương trình tín dụng ưu đãi.

Thứ hai, nâng cao chất lượng quản lý và giám sát vốn vay. Việc củng cố hoạt động của các tổ tiết kiệm và vay vốn tiếp tục giữ vai trò then chốt. Các tổ chức hội, đoàn thể cần được tăng cường đào tạo nghiệp vụ, ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý dữ liệu và giám sát sử dụng vốn. Ngoài ra, cần đẩy mạnh hoạt động kiểm tra, đánh giá định kỳ, kết hợp tư vấn kỹ thuật sản xuất cho người vay nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng vốn.

Thứ ba, gắn tín dụng chính sách với phát triển sinh kế bền vững. Nguồn vốn ưu đãi cần được định hướng tập trung vào các mô hình sản xuất có khả năng tạo giá trị gia tăng cao như nông nghiệp công nghệ cao, sản phẩm OCOP, du lịch sinh thái và dịch vụ nông thôn. Việc kết hợp tín dụng với đào tạo nghề, chuyển giao khoa học kỹ thuật và hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm sẽ giúp nâng cao hiệu quả đầu tư.

Thứ tư, đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động tín dụng chính sách. Ứng dụng công nghệ số sẽ giúp rút ngắn quy trình giải ngân, tăng tính minh bạch và giảm chi phí giao dịch. Đồng thời, việc xây dựng cơ sở dữ liệu khách hàng và hệ thống giám sát trực tuyến sẽ nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro.

Thứ năm, tăng cường phối hợp giữa các cấp chính quyền và tổ chức liên quan. Chính quyền địa phương cần tiếp tục tạo điều kiện về cơ sở vật chất, nhân lực và cơ chế phối hợp để các điểm giao dịch xã hoạt động hiệu quả. Đồng thời, cần lồng ghép tín dụng chính sách với các chương trình phát triển kinh tế – xã hội, đặc biệt trong xây dựng nông thôn mới và phát triển đô thị sinh thái.

Thực tiễn triển khai trong thời gian qua cho thấy, tín dụng chính sách tại TP. Cần Thơ đã và đang khẳng định vai trò “bệ đỡ” cho người yếu thế, đồng thời tạo “nền tảng” cho phát triển kinh tế – xã hội toàn diện. Trong giai đoạn tới, việc tiếp tục đổi mới phương thức triển khai và mở rộng nguồn lực sẽ là “chìa khóa” để phát huy tối đa hiệu quả của dòng vốn ưu đãi, góp phần xây dựng TP. Cần Thơ phát triển năng động, bền vững và giàu bản sắc.