(Banker.vn) Các drone dưới nước không người lái (UUV) đang tạo bước ngoặt chiến thuật, thay đổi cách các cường quốc săn tìm tàu ngầm, bảo vệ hạ tầng ngầm và định hình cuộc đua hải quân.
Bước ngoặt chiến thuật dưới lòng đại dương
Ông Scott Jamieson, Giám đốc điều hành tại BAE Systems – tập đoàn vũ khí hàng đầu của Anh, nhận định rằng sự xuất hiện của các phương tiện dưới nước không người lái (UUV) đại diện cho một bước thay đổi thực sự trong không gian tác chiến.

Khác với các tàu ngầm hạt nhân khổng lồ trị giá hàng tỷ USD, thế hệ drone biển mới cho phép hải quân các nước mở rộng quy mô hạm đội theo những cách chưa từng có.
Ưu điểm vượt trội của chúng nằm ở chi phí sản xuất thấp, khả năng vận hành tự động dài ngày và không gây rủi ro về nhân mạng cho thủy thủ đoàn.
Cuộc đua này đang thu hút sự tham gia của cả những gã khổng lồ quốc phòng truyền thống như BAE Systems, General Dynamics, Boeing lẫn các công ty khởi nghiệp công nghệ mới nổi như Anduril (Mỹ) hay Helsing (Đức). Trong khi các tập đoàn lớn dựa vào kinh nghiệm dày dạn, các startup lại tuyên bố họ nắm giữ lợi thế về tốc độ phát triển và tối ưu hóa chi phí.
Những "bóng ma" săn lùng tàu ngầm
Suốt gần một thế kỷ qua, các cường quốc như Mỹ, Nga hay Anh đã chơi trò trốn tìm căng thẳng dưới lòng đại dương bằng các tàu ngầm hạt nhân. Để tránh bị phát hiện, các tàu này hiếm khi nổi lên, thậm chí một số tàu ngầm Anh phải lặn liên tục suốt 9 tháng với các tên lửa Trident sẵn sàng kích hoạt.
Tuy nhiên, sự xuất hiện của UUV đang đe dọa phá vỡ sự cân bằng này. Hải quân Hoàng gia Anh đang lên kế hoạch thành lập hạm đội tàu ngầm không người lái đầu tiên, chuyên trách nhiệm vụ theo dõi các tàu ngầm đối phương, đặc biệt là tại khu vực cửa ngõ ra Bắc Đại Tây Dương của Nga.
Tại châu Á - Thái Bình Dương, Úc đã mạnh tay chi 1,7 tỷ USD cho dự án tàu ngầm "Ghost Shark" nhằm đối trọng với sức mạnh hải quân ngày càng tăng của Trung Quốc.
Trong khi đó, Hải quân Mỹ cũng đang đầu tư hàng tỷ USD cho các dự án UUV, bao gồm cả những thiết bị có thể phóng trực tiếp từ tàu ngầm hạt nhân.
Bên cạnh nhiệm vụ tác chiến, UUV đang trở thành người bảo vệ không thể thiếu cho hệ thống cơ sở hạ tầng ngầm trọng yếu. Các vụ tấn công vào đường ống dẫn khí Nord Stream năm 2022 hay sự cố đường ống Balticconnector năm 2023 đã gióng lên hồi chuông cảnh báo về sự mong manh của năng lượng và viễn thông quốc tế.
Andy Thomis, Giám đốc điều hành của Cohort – nhà sản xuất công nghệ quân sự Anh, cho biết các tàu ngầm không người lái nhỏ gọn, được trang bị cảm biến sonar thụ động sẽ là giải pháp hiệu quả để giám sát các hoạt động phá hoại vùng xám này mà không tốn kém như việc điều động tàu chiến truyền thống.
Thế hệ UUV mới được kỳ vọng sẽ tích hợp số lượng cảm biến sonar nhiều gấp 5 lần so với tàu ngầm hiện có, nhưng lại tiêu thụ ít năng lượng hơn do không phải vận hành các hệ thống hỗ trợ sự sống cho con người.
Đây chính là chìa khóa để duy trì sự hiện diện liên tục dưới đáy biển, biến đại dương thành một "lưới trời lồng lộng" mà không một tàu ngầm đối phương nào có thể dễ dàng lẩn trốn.

